İki halk arasındaki yapay sınır hikayesi

img

KARS - Ermenistan sınırına 50 metre uzaklıkta bulanan Kars'ın Digor ilçesine bağlı Kilittaş köyü iki halk arasındaki yapay sınırların hikayesini taşıyor. Ermenilerin bölgeden göçertilmesi ardından köye yerleşen Kürtler, "Biz halen onların çatıları altında yaşıyoruz" diyor ve sınırın açılacağı günü bekliyor. 

Kars'ın Digor ilçesine bağlı Kilittaş (Pekran) köyü, Türkiye-Ermenistan sınırının sıfır noktasında yer alıyor. Tarihi yapısıyla bölgenin en güzel köylerinden biri olan Killitaş ile Ermenistan arasındaki tek şey ise Arpaçay Nehri. Ermeni Soykırımı'ndan sonra köyü boşaltan Ermenilerin yerine, yakın bir köyde kalan Kürtler yerleşir. Köyde hiçbir değişiklik yapmayan Kürtler, Ermenilerden kalma evlerde yaşamlarını sürdürmeye başlar. Adeta açık hava müzesini andıran köyde Ermenilerden kalma 6 kilise bulunuyor.
 
EKTİKLERİ HERŞEYDEN VERİM ALIYORLAR
 
Arpaçay Nehri kenarında yüksekliği 300 metreyi bulan bir kanyon içerisinde inşa edilen köyde 40 ev bulunuyor. Köyde sadece evler değil soğuk hava depoları da Ermenilerden kalma. Köy, sadece tarihiyle değil aynı zamanda verimli topraklarıyla da anılırken, köylüler ektikleri neredeyse her şeyden verim aldıklarını söylüyor. Ayrıca Arpaçay Nehri boyunca başta elma ve ceviz olmak üzere çok sayıda meyve ağacı bulunurken, her yıl çok sayıda turist de köyü ziyarete geliyor. Ermenilerin köyde yaşadığı dönemlerde yaptıkları üzüm şarapları ise halen bir çok kişi tarafından övgüyle söz ediliyor. 
 
KİLİSEYE TERHİS KURŞUNU!
 
Köyün hemen 50 metre ilerisinde Ermenistan sınırı içerisinde bulunan kilise ise neredeyse yıkılmak üzere. Köylüler, hemen karşılarında bulunan kilisenin, köylerinde bulunan karakoldan terhis olan her askerin bu günü kiliseye ateş açarak kutladığını, kiliseye kurşun sıkmanın askerler için bir gelenek haline getirildiğini söylüyor. Karakolun kısa bir süre önce taşındığını ifade eden köylüler, köyün içerisinde bulunan bir kilisenin de yıktırılarak taşlarıyla karakol yapıldığını belirtiyor.  
 
'HİÇ SORUN YAŞAMADIK'
 
Köylülerden Fevzi Şahin, yüzyıldır köyde yaşadıklarını söylüyor. Şahin, "Biz 100 yıldır burada yaşıyoruz. Burası Ermenilerin köyüydü. Biz buraya yerleştiğimizde hiçbir ev yapmadık. Bu köyün tüm evleri Ermenilerden kalma evlerdir. Biz ve onların sınırı arasında sadece su var. Şuana kadar hiçbir sorun yaşamadık ve çok iyi geçiniyoruz" diyor. 
 
'ARAMIZDA SADECE YAPAY SINIRLAR VAR'
 
Köyün en tanınmış simalarından ve herkesin "Êzidî Kazo" diyerek çağırdığı Kazım Çoban ise, halklar arasında değil devletler arasında sorunların olduğunu ve aralarında sadece yapay sınırların olduğunu dile getiriyor. Şuana kadar Ermeni halkıyla hiçbir sorun yaşamadıklarını anlatan Çoban, "Şuan bağırsam sesim oraya gidiyor. Aramızda sadece 50 metrelik bir mesafe var. Sınırda bulunan köylerin arıları uçup onların çiçeklerinden, onların arıları da gelip bizim çiçeklerimizden  öz alıyor. Biz onların çiçeklerindeki balları onlar da bizim çiçeklerin ballarını yiyor. Bazen nehrin suyu azaldığı zaman bizim hayvanlarımız onların tarafına geçiyor, onlar hayvanlarımızı tekrar buraya geçiriyor. Aramızda çok güzel bir ilişki var" şeklinde yorumluyor. 
 
'BİZ HALA ONLARIN ÇATISI ALTINDA YAŞIYORUZ'
 
46 yıldır Killittaş köyünde yaşayan Çoban şunları anlattı; "Devletlerin politik sorunları olabilir ama bizim sorunumuz yok. Türkiye-Ermenistan arasındaki sorunlar nedeniyle buradaki sınırlar açılmıyor. Bizim orada birçok arkadaşımız var ve biz onları, onlar bizi ziyaret etmek istiyor ama sınırlar kapalı olduğu için olmuyor. Karabağ sorunu bizim sorunumuz haline getiriliyor. Karabağ sorunundan bana ne? Bizim aramızda sorun yok ama devletler zorla sorun yaratıyor. Biz sınırsız bir dünya istiyoruz ama sanırım bu imkansız bir durumdur. Benim soyum oradan gelme, onların soyu buradan gitmedir. Benim evim Ermenilere ait olan bir evdir. Ben hep eve girdiğimde 'Allah rahmet eylesin bak halen onların evinde kalıyoruz' diyorum. Biz buradaki köylüler halen onların çatıları altında yaşıyoruz." 
 
'SINIRLAR AÇILMALI'
 
Ermenistan-Türkiye sınırlarının açılmasını istediklerini belirten Çoban, "Türkiye'nin o kadar büyük sorunları var ama başka ülkelerin sınırlarıyla ilgileniyor. Türkiye önce kendi sorununu çözsün sonra Karabağ sorunu ile ilgilensin. Kürt sorunu, Alevilerin sorunu, siyasi sorunlar, dikta sorunu, ekonomik sorunlar gibi yüzlerce sorunumuz var. Önce kendi sorunlarımızı halletmemiz gerekiyor. En önemlisi Kürt sorunudur önce bu sorun çözülsün sonra başkasının yarasına merhem olsunlar" diyor. 
 
MA / Adnan Bilen

Diğer başlıklar

18:57 Çınar'ın taziyesine yönelik engeller sürüyor
18:53 HDP seçim otobüsündeki 5 kişi gözaltına alındı
18:38 Mardin Emek ve Demokrasi Platformu: Yetkililer sorumluluk almalı
17:49 Açlık grevindeki tutukluların aileleri Adalet Bakanlığı önünde eylem yaptı
17:26 Avukatların 801’inci başvurusu da reddedildi
16:14 Eşbaşkan adayları halkı mitinge davet etti
16:06 HDP PM üyesi Yerlikaya tahliye oldu
15:32 Kadınlardan cinsel istismar davasına katılım çağrısı
15:32 Erdoğan: Ülke demokrasisini yasak, baskı ve zulümden kurtardık
15:14 TOHAV’dan CPT ve BM’ye acil çağrı: Türkiye’ye gelin
15:10 Açlık Grevi İzleme Heyeti raporunu açıkladı: Ölümlerin olmaması için tecrit kaldırılmalı
14:48 Uluslararası İzmir Tiyatro Festivali yarın başlıyor
14:44 Adana’da HDP seçim bürosuna tehdit notu
14:43 HDP Milletvekili Kemalbay: Tecride son verilmesi için sesimizi yükseltelim
14:42 İHD ve TİHV: Artık iktidar sorumluluğu almalı
14:42 Diyarbakır’da Newroz gözaltıları serbest bırakıldı
14:33 HDP, DTK, DBP ve HDK: Ölümlerin sorumlusu iktidardır
14:27 ‘Çocuklarım aç’ diyerek kendini yakmaya çalıştı
14:22 Milletvekili Işık: Hava ve koster bozuk değil bozuk olan sizin anlayışınız
13:57 Medya Çınar'ın savunmasından: Siyasi bir adım atılabilirdi
13:56 ‘Ceylanpınar Belediyesi 1 Nisan’da halka açılıyor’
13:49 Tarım Bakanlığı’ndan zincir marketlere tanzim ürün sevkiyatı
13:13 Van Valisi AKP'nin seçim mitingine katıldı
13:13 Siirt’e hareketli seçmene çağrı
13:04 DBP Sultangazi Eşbaşkanı Adar gözaltına alındı
12:46 HDP Antalya İl Eşbaşkanı: Bildiri kaybedeceklerinin işaretidir
12:43 Elektrik yüzde 22.6, gaz yüzde 27 zamlandı
12:16 HDP’li Özgüneş: Kaymakam, savcı ve emniyet amiri AKP’ye oy istiyor
11:21 Açlık grevindeki tutuklular: Tarihe yön veriyoruz
11:07 Avukatlar İmralı’ya gitmek için 801’inci kez başvuru yaptı
10:46 Çatak ve Eruh'ta 9 gözaltı
10:45 Gazeteci Ataman tahliye edilmedi: Bir sonraki duruşma mütalaa verilecek
10:38 Newroz'da gözaltına alınan 37 kişi serbest bırakıldı
10:38 HDP MYK olağanüstü gündemle Diyarbakır'da toplandı
10:37 Van'da 11 kişi tutuklandı
09:57 Tahliye olan Karabay açlık grevine evinde devam ediyor
09:55 Çınar için taziye çadırına izin verilmedi çadırı taşıyan traktöre ceza kesildi
09:52 ‘Newroz ruhuyla Van mitingine akalım’
09:48 Bakkalcı: Açlık grevlerinin çözümü karmaşık değil, tecrit olmayacak
09:47 Sincan’ın işçi adayı: Gelin beraber yaşanılabilir bir Sincan yaratalım
09:39 Deniz Kaya: Zindandaki yoldaşlar bireysel hareket etmemeli
09:38 Tutuklu Tekin: Halkın artık ses çıkarması gerekiyor
09:32 Leyla Güven’in eylemi 139’uncu gününde
09:31 Açlık grevinde olan tutuklu Alkan: Bize destek değil kendiniz için direnin
09:07 Ölüm oruçlarının tanığı Turgay: Bir an önce harekete geçilmeli
09:06 'Birlik olalım kimse ölmesin'
09:06 Açlık grevindeki gazeteci Güleş'in annesinden çağrı
09:06 Mala Bukarkî’den HDP’ey tam destek
09:05 ‘Çocuklarımız eriyor yasalar uygulanmalı’
09:05 ‘Gerekirse bütün aile açlık grevine gireceğiz’